symboliadd-banner
sjascj

Beth yw Theatr Fynegiannol?

Mae Theatr Fynegiannol yn osgoi ail greu manylion y ddrama naturiolaidd. Mae plot a strwythur drama fynegiannol yn tueddu i fod yn ddatgymalog, ac mae’n cynnwys digwyddiadau episodig. Gall y cymeriadau golli eu hunaniaeth a chael eu hadnabod yn unig wrth enwau megis Y Dyn, Y Tad, Y Mab. Mae awdur megis Frank Wedekind a’i ddrama ‘Deffro’r Gwanwyn’ yn enghraifft amlwg o’r math hwn o Theatr.

Byddai’r setiau llwyfan mewn drama fynegiannol yn osgoi ail greu manylder drama naturiolaidd. Fe fydden nhw’n llawer symlach gan arddangos yn aml siapiau rhyfedd a lliwiau gwahanol. Edrychir ar y llwyfan fel gofod yn hytrach na darlun ac fe fyddai llif oleuadau yn creu'r ardaloedd actio gan symud y ffocws o un man i un arall.

Yn aml mewn drama fynegiannol byddai’r awyrgylch yn freuddwydiol a hunllefus. Byddai goleuo annaturiolaidd sy’n creu cysgodion yn ategu hyn. Weithiau byddai’r defnydd o seibiannau hir ochr yn ochr â deialog yn ychwanegu at yr effaith freuddwydiol.

Byddai arddull yr actio yn osgoi’n fwriadol realaeth Stanislavski, ac wrth osgoi manylder ymddygiad dynol, gallai actor ymddangos fel ei fod yn goractio gan fabwysiadu symudiadau mwy mecanyddol fel pyped.

Awgrymwyd eisoes y byddai cymeriadau yn colli eu hunaniaeth mewn theatr fynegiannol gan ddod yn stereoteipiau neu wawdluniau yn hytrach na phersonoliaethau unigol, gan gynrychioli grwpiau cymdeithasol yn hytrach na phobol benodol. Gallent weithiau ymddangos yn rotesg ac afreal.

Dywedir mai’r enghraifft gyntaf o ddrama fynegiannol oedd The Son gan awdur o’r Almaen, Walter Hasenclever, a gyhoeddwyd yn 1914 ac a berfformiwyd gyntaf yn 1916. Mae’r ddrama yn ymwneud â’r gwrthdaro rhwng cenedlaethau.

Enghraifft arall o ddrama fynegiannol yw Machinal gan awdur o America, Sophie Treadwell. Ysbrydolwyd y ddrama gan achos y llofrudd Ruth Snyder a ddedfrydwyd i farwolaeth. Ystyrir ei llwyfannu nôl yn 1928 yn Broadway fel un o uchafbwyntiau Theatr Fynegiannol ar lwyfannau America.

face1

Y Tŵr

ALED PEDRICK

Mae Aled Pedrick yn actor, dramodydd a chyfarwyddwr. Ymhlith y dramâu a gyfarwyddodd yw Y Tŵr, Saer Doliau a Pan oedd y Byd yn Fach. Roedd ef hefyd yn un o’r actorion yn Deffro’r Gwanwyn (gydag Elen Bowman yn cyfarwyddo.)

Yn ei gyfweliad dywed fod diffinio ‘naturiolaeth’ mewn theatr yn anodd, ond yn fras mae drama naturiolaidd yn dilyn llinyn amser arbennig heb neidio o gwmpas, wedi’i gosod fel arfer mewn sefyllfa ddomestig- mewn cartref neu gegin, ac yn ymdrin â phobl bob dydd y mae sefyllfaoedd cyffrous yn digwydd iddynt y gallwn ni fel cynulleidfa uniaethu â nhw ...

sjascj
face1

MACBETH

ARWEL GRUFFYDD

Llwyfannwyd trosiad ardderchog Gwyn Thomas o Macbeth (Shakespeare) gan Theatr Genedlaethol Cymru yng Nghastell Caerffili yn 2017. Y cyfarwyddwr oedd Arwel Gruffydd. Yn ei gyfweliad dywed fod mynd â’r gynulleidfa i leoliad fel hwn yn ymdebygu i’r lleoliad oedd gan Shakespeare mewn golwg pan ysgrifennodd y ddrama ...

sjascj
face1

DEFFRO'R GWANWYN

ELEN BOWMAN

Ganwyd Elen Bowman ger Abertawe a chafodd ei hyfforddi yn RADA fel actor yn gweithio gyda chwmnïau megis Shared Experience, Sherman Cymru a’r RNT. Hyfforddodd fel cyfarwyddwr gyda Sam Kogan, gafodd ei hyfforddi yn ei dro gan Maria Knebel, disgybl i Stanislavski. Yn ystod yr amser hwn, dysgodd Elen ddulliau cyfarwyddo i gyfarwyddwyr yn Theatr y Royal Court a daeth yn diwtor personol i Katie Mitchell ymhlith eraill ...

sjascj